Port-au-Prince: AZG behandelt in twee weken tijd meer dan 100 patiënten terwijl toegang tot zorg verder instort

Leestijd: Minuten
 

In de eerste twee weken van januari heeft Artsen Zonder Grenzen (AZG) meer dan 100 mensen behandeld die gewond raakten door geweld in het AZG-ziekenhuis in Drouillard, in het noorden van Port-au-Prince, Haïti. De cijfers bevestigen een scherpe escalatie van het geweld sinds eind december, wanneer de confrontaties tussen de Haïtiaanse nationale politie en gewapende groeperingen opnieuw toenamen, vooral in dichtbevolkte wijken die onder controle staan van deze groeperingen. Voor duizenden inwoners wordt het dagelijks leven inmiddels bepaald door geweervuur, drone-aanvallen en voortdurende onzekerheid. Velen zitten vast in gebieden die door gewapende groeperingen worden gecontroleerd en waar de toegang tot medische zorg vrijwel is weggevallen.

Toegang tot ziekenhuizen bijna volledig afgesneden

Gewond raken betekent in Port-au-Prince steeds vaker dat patiënten niet alleen het geweld moeten overleven, maar ook barricades van meerdere meters hoog, geblokkeerde toegangswegen en vuurgevechten moeten trotseren om een van de weinige nog functionerende ziekenhuizen te bereiken. Veel medische voorzieningen in de hoofdstad zijn gesloten of slechts gedeeltelijk actief; sommige zijn geplunderd of aangevallen. Slechts één openbaar ziekenhuis met chirurgische capaciteit blijft operationeel. De meeste andere ziekenhuizen zijn privaat en voor de meest kwetsbare inwoners financieel of fysiek onbereikbaar.

“In mijn buurt zijn er geen ziekenhuizen en geen medicijnen. Er zijn een paar artsen, maar die hebben nauwelijks genoeg om basisverband te verstrekken”, zegt Anderson (35), handelaar in keukengerei. Hij werd begin januari opgenomen in het AZG-ziekenhuis in Tabarre nadat hij in zijn hiel was geschoten terwijl hij naar huis terugkeerde in een door gewapende groeperingen gecontroleerde wijk.

“Mensen durven deze gebieden niet meer te verlaten. Ze zijn bang,” zegt hij. “Mensen uit mijn buurt worden altijd als criminelen gezien, vooral als ze schotwonden hebben, zelfs als ze niets verkeerds hebben gedaan. Ambulances komen hier niet en mototaxi’s weigeren vaak gewonden te vervoeren uit angst zelf het doelwit te worden.”

Filmbestand

Opnames door geweld blijven stijgen

Ondanks de grote hindernissen die mensen ervaren ​ wanneer ze medische zorg zoeken, ziet AZG een opvallende van het aantal opnames in verband met geweld in ons ziekenhuis in Drouillard. Tussen 29 december 2025 en 12 januari 2026 werden 101 geweldgerelateerde patiënten opgenomen, van wie 66 met schotwonden. Dat is bijna het dubbele van het maandelijkse gemiddelde van 2025 (54 schotwonden). Dertig procent van de patiënten was vrouw; negen procent was jonger dan 15 jaar.

Patiënten die gespecialiseerde chirurgie nodig hebben, worden doorverwezen naar het traumaziekenhuis in Tabarre – een van de laatste instellingen in de hoofdstad die nog gratis chirurgische zorg kan bieden. Deze doorverwijzingen gebeuren echter in hoogst precaire omstandigheden. AZG moest zijn eigen ambulancedienst al meer dan een jaar opschorten vanwege bedreigingen en aanvallen op voertuigen en patiënten. Een beperkt aantal staatsambulances blijft operationeel, maar de capaciteit schiet tekort.

Hierdoor arriveren veel ernstig gewonden te laat en vaak met verergerde letsels, vervoerd op mototaxi’s of andere niet-medische middelen zodra het geweld in hun wijk even afneemt.

“Veel patiënten komen bij ons aan met complicaties omdat ze niet eerder toegang hadden tot zorg,” zegt Dembélé Dionkounda, arts en medisch coördinator in Tabarre. “In de afgelopen twee weken behandelden we meer dan 40 ernstige schotwonden, vaak met open fracturen of buiktrauma. Deze letsels vormen het merendeel van de patiënten die we de laatste weken ontvangen.”

In 2025 werden 686 door geweld gewonde patiënten opgenomen in Tabarre; bijna 90 procent had schotwonden. Onder hen waren 193 vrouwen en 47 kinderen jonger dan 14 jaar. De trend zet zich onverminderd voort: op 6 januari 2026 alleen al werden acht patiënten met schotwonden opgenomen in het ziekenhuis.